Miasto Tieling
Miasto Tieling, znane w starożytności jako Yinzhou, to miasto o statusie prefektury w prowincji Liaoning. Położone w północnej części prowincji, na centralnej równinie Songliao, jego teren opada ze wschodu do centrum i…
Miasto Tieling
Miasto Tieling, znane w starożytności jako Yinzhou, jest miastem o statusie prefektury w prowincji Liaoning. Położone w północnej części prowincji, na centralnej Równinie Songliao, jego teren opada ze wschodu na środek i z północy na południe, z umiarkowanym klimatem kontynentalnym monsunowym. Graniczy z miastami Shenyang i Fushun od południa, miastem Siping od północy, autonomicznym powiatem Qingyuan Manchu i miastem Liaoyuan od wschodu oraz powiatami Faku, Kangping i Tongliao od zachodu, zajmując łączną powierzchnię 13 000 kilometrów kwadratowych. Według stanu na maj 2025 roku Tieling administruje 2 dystryktami miejskimi, 3 powiatami i 2 miastami o statusie powiatu. Na koniec 2024 roku liczba stałych mieszkańców wynosiła 2,227 miliona. Zarządzane przez prowincję miasto Tieling zostało założone 20 września 1984 roku. Cao Xueqin, autor „Snu Czerwonej Komnaty”, dowiódł, że pochodzenie przodków zza Wielkiego Muru sięga Tieling. Gao E, który ukończył ostatnie czterdzieści rozdziałów powieści, dowódca Liaodong z dynastii Ming Li Chengliang, poeta z dynastii Qing Nalan Xingde oraz pisarz i badacz redologii Duanmu Hongliang – wszyscy pochodzili z Tieling. Sceny komediowe rozsławiły Tieling w całych Chinach, zyskując miano „Ojczyzny Mistrzów” i „Ojczyzny Scenek Komediowych”. Dzięki zasobom rolniczym, złożom węgla i przemysłowi energetycznemu, miasto nazywane jest „Spichlerzem Liaoning” i „Miastem Energii”. Longshoushan (Góra Smoczej Głowy) oferuje ponad 30 obiektów kulturowych, w tym świątynię Taiyang, starożytny las stel i świątynię Ciqing, a górskie miasto Chengzishan jest chronionym dziedzictwem kulturowym o randze krajowej. Bogate zwyczaje ludowe i wyjątkowy regionalny urok Tieling zyskały miano „Ojczyzny skeczy komediowych Quyi” oraz „Ojczyzny Errenzhuan” (wersja dla dwojga). Opera Yangge, stworzona przez mieszkańców Tieling, stała się nowym gatunkiem w chińskiej dramacie. W 2024 roku PKB Tieling osiągnął 77,86 mld juanów (około 10,8 mld USD), co stanowi wzrost o 3,8% w cenach porównywalnych.
Ewolucja historyczna
W czasach dynastii Xia, Shang i Zachodniego Zhou obszar ten należał do ludu Sushen (Xishen). W okresie Wiosen i Jesieni oraz Walczących Królestw południe należało do komandorii Liaodong, a północ do terytorium Donghu. Za czasów dynastii Qin i Han większość terytorium znalazła się pod władzą komandorii Liaodong. W okresie Wschodniego Han, Trzech Królestw i Zachodniego Jin południe należało do komandorii Xuantu, a Kaiyuan i Changtu na północy do Fuyu.
W czasach dynastii Północnej i Południowej terytorium to należało do Khitanu. Za panowania dynastii Sui znajdowało się pod kontrolą Goguryeo. Za czasów dynastii Tang południe należało do Protektoratu Andong, a północny zachód do Urzędu Gubernatora Generalnego Songmo. W 713 roku n.e. klan Bohai Da przemianował ten obszar na Fuzhou, dzisiejsze Tieling. W 917 roku n.e. cesarz Taizu z Liao wytopił tu srebro i zmienił nazwę Fuzhou na Yinzhou (Prefektura Srebra). Za czasów dynastii Liao większość terytorium należała do prefektury Liaoyang, podlegającej obwodowi tokijskiemu.
Za panowania dynastii Jin południe należało do prefektury Xianping na szlaku tokijskim, zachód do szlaku pekińskiego, a północny wschód do prefektury Huining na szlaku szanghajskim. Za panowania dynastii Yuan zachód należał do szlaku Huichang pod nadzorem Sekretariatu Zhongshu, a reszta do prefektury Xianping na szlaku Kaiyuan.
Za czasów dynastii Ming w Yinzhou utworzono Gwardię Tieling. W 1393 roku została ona przeniesiona na starożytne ziemie Yinzhou, między Shenyang a Kaiyuan. Południe znalazło się pod władzą Gwardii Tieling z Regionalnej Komisji Wojskowej Liaodong, zachód pod władzą Gwardii Fuyu, a północ pod władzą Gwardii Sanwan. Książę Zhu Song z dynastii Han został lennikiem w Tieling-Kaiyuan.
Za panowania dynastii Qing, w 1644 roku, wojska wkroczyły na Wielki Mur i ustanowiły generałów dla Fengtian, Jilin i Heilongjiang. W 1664 roku system straży został zastąpiony powiatami; Tieling i Kaiyuan należały do prefektury Fengtian. Północny wschód (Xifeng) został zamknięty jako cesarski teren łowiecki; zachód i północ stały się terytorium mongolskim dynastii Chorczin. W 1877 roku departament Changtu stał się prefekturą Changtu. W 1907 roku generał Fengtian został zastąpiony przez gubernatora prowincji. Pod koniec panowania Qing powiaty Tieling, Kaiyuan, Changtu, Kangping i Xifeng należały do prowincji Fengtian.
W 1913 roku wprowadzono system prowincjonalno-powiatowy. W 1928 roku Zhang Xueliang wprowadził zmianę flagi północno-wschodniej, a w lutym 1929 roku prowincja Fengtian stała się prowincją Liaoning. W 1931 roku incydent z 18 września zapoczątkował wojnę oporu przeciwko Japonii. W 1932 roku marionetkowy reżim Mandżukuo zmienił nazwę Liaoning z powrotem na Fengtian. Podczas wojny Yang Jingyu dowodził Pierwszą Armią Zjednoczonej Armii Antyjapońskiej Północno-Wschodniej, tworząc bazę oporu w Tieling.
Po powstaniu ChRL, Tieling należał do prowincji Liaoxi. 1 września 1954 roku Liaodong i Liaoxi połączyły się z prowincją Liaoning. Biuro Komisarza Tieling zostało utworzone 8 lutego 1956 roku, a zniesione 5 stycznia 1959 roku, a powiaty przeniesiono do Shenyang i Fushun. Biuro Komisarza Shenyang zostało utworzone 12 lutego 1964 r., a w lipcu 1966 r. przeniesiono je do miasta Yinzhou. 26 grudnia 1968 r. przekształcono je w Regionalny Komitet Rewolucyjny Tieling, w 1970 r. w Komitet Rewolucyjny Prefektury Tieling, a w 1978 r. w Biuro Administracyjne Prefektury Tieling. Miasto Tieling zarządzane przez prowincję zostało utworzone 20 września 1984 r. W grudniu 1992 r. powiaty Kangping i Faku zostały ponownie przydzielone do miasta Shenyang.
Podział administracyjny
Od maja 2025 roku Tieling administruje dwoma dystryktami miejskimi (Yinzhou i Qinghe), trzema powiatami (Tieling, Xifeng i Changtu) oraz dwoma miastami na prawach powiatu (Diaobingshan i Kaiyuan). Siedziba Samorządu Ludowego znajduje się pod adresem: Jinshajiang Road 28, Fanhe Town, powiat Tieling.
Geografia i środowisko
Lokalizacja
Tieling leży w północnej prowincji Liaoning, na centralnej Równinie Songliao, między 123°27° a 125°06° długości geograficznej wschodniej oraz 41°59° a 43°29° szerokości geograficznej północnej. Graniczy z Shenyang i Fushun od południa, miastem Siping (prowincja Jilin) od północy, autonomicznym powiatem Qingyuan Manchu i miastem Liaoyuan (prowincja Jilin) od wschodu, a także powiatami Faku, Kangping, Lewicowym Skrzydłem Tylnego Sztandaru Khorchin Mongolii Wewnętrznej oraz miastem Tongliao od zachodu. Miasto rozciąga się na 134 km ze wschodu na zachód i 162 km z północy na południe, a jego łączna powierzchnia wynosi 13 000 km² (obszar miejski: 638 km²).
Topografia
Teren opada ze wschodu do centrum i z północy na południe, z nieco wyższymi wzniesieniami na zachodzie. Góry i wzgórza otaczają obie strony, podczas gdy centralna Równina Liaohe łagodnie opada z północy na południe. Wschodni obszar niskich gór i wzgórz (około 6800 kilometrów kwadratowych, 52,3% całości) stanowi południowe przedłużenie Gór Changbai. Zachodnia nizinna równina Liaohe (około 6185 kilometrów kwadratowych, 47,7%) to równina aluwialna utworzona przez rzekę Liaohe i jej dopływy. Góry i wzgórza stanowią około 40% całkowitej powierzchni, równiny 45%, a rzeki i inne formacje terenu 15%.
Klimat
W Tieling panuje klimat umiarkowany kontynentalny monsunowy: zimne, suche zimy i ciepłe, deszczowe lata z dużą ilością słońca i wyraźnymi porami deszczowymi i suchymi. Roczne opady wynoszą około 600 mm; średnia temperatura roczna wynosi 7,9 stopnia Celsjusza; a roczne nasłonecznienie wynosi około 2444 godzin.
Hydrologia
Tieling leży w całości w dorzeczu rzeki Liaohe, a główna rzeka Liaohe przepływa przez ten obszar na długości 170 km. Na terenie miasta znajduje się 39 rzek o powierzchni dorzecza przekraczającej 100 kilometrów kwadratowych, w tym dopływy pierwotne, wtórne, trzeciorzędne i czwartorzędne. Miasto posiada 96 zbiorników retencyjnych, w tym cztery duże: zbiorniki Qinghe, Chaihe, Nanchengzi i Zhenziling, wszystkie położone na głównych dopływach Liaohe na wschodzie.
Zasoby naturalne
Zasoby roślinne
W Tieling rośnie ponad 1000 gatunków dzikich roślin naczyniowych należących do około 100 rodzin, w tym ponad 700 gatunków leczniczych, takich jak korek, żeń-szeń syberyjski, żeń-szeń, lukrecja i wiele innych, stosowanych w tradycyjnej medycynie chińskiej.
Zasoby zwierzęce
W mieście żyje ponad 200 gatunków kręgowców lądowych, głównie ptaków. Ssaki to jeże, wilki, sobole, borsuki, rysie, lisy i niedźwiedzie czarne. Z ptaków można tu spotkać wróble, sroki, kukułki, dzikie kaczki, orły, łabędzie i mewy czerwonodziobe. Występują tu również różne gatunki ryb, płazów i gadów.
Zasoby mineralne
Tieling zidentyfikował 36 rodzajów minerałów, z czego 23 są obecnie eksploatowane. Węgiel jest najliczniej występującym złożem, którego udokumentowane zasoby w mieście Diaobingshan wynoszą 2,25 miliarda ton, co wystarcza na 80–100 lat wydobycia, co czyni go najważniejszym źródłem energii w regionie Tieling Liaoning. Zasoby gazu ziemnego w pokładach węgla wynoszą łącznie 17 miliardów metrów sześciennych. Złoża niemetaliczne obejmują 3 miliardy ton wapienia, 10 milionów ton gliny ceramicznej, ponad 3 miliony ton wollastonitu, 25 milionów ton granitu dekoracyjnego, 200 milionów metrów sześciennych marmuru dekoracyjnego i 5 milionów ton magnezytu. Złoża metali obejmują miedź, żelazo, ołów, cynk i złoto.
Populacja
Wielkość populacji
Według Siódmego Narodowego Spisu Powszechnego (1 listopada 2020 r.) stała populacja rezydentów wynosiła 2 388 294. Na koniec 2024 r. zarejestrowana populacja osiągnęła 2,728 mln, z czego 398 000 (14,6%) w okręgach miejskich i 2,33 mln (85,4%) w powiatach i miastach. Ludność miejska wynosiła 1,169 mln (42,9%), a wiejska 1,559 mln (57,1%). Współczynnik urodzeń wyniósł 3,7 na tysiąc, współczynnik zgonów 9,76 na tysiąc, a wskaźnik przyrostu naturalnego ujemny 6,06 na tysiąc. Osoby w wieku 60 lat i starsze stanowiły 30,6%. Na koniec roku stała populacja rezydentów wyniosła 2,227 mln, z czego 58,9% mieszkało w miastach, a 41,1% na wsi.
Skład etniczny
Tieling to obszar wielokulturowy, na którym żyje 37 mniejszości etnicznych, w tym Mandżurowie, Xibe, Koreańczycy, Mongołowie i Hui, które łącznie liczą 606 000 osób, co stanowi 20% populacji miasta i 9% populacji mniejszości etnicznych w prowincji.
Polityka
Obecne kierownictwo
Materiał źródłowy nie zawiera szczegółowych informacji na temat przywództwa.
Relacje zewnętrzne
W materiale źródłowym nie podano żadnych konkretnych informacji.
Gospodarka
Przegląd
W 2024 roku PKB Tieling osiągnął 77,86 mld juanów (około 10,8 mld USD), co oznacza wzrost o 3,8% w cenach porównywalnych. Sektory pierwotne, wtórne i usługowe przyniosły odpowiednio 15,98 mld juanów (około 2,2 mld USD), 20,18 mld juanów (około 2,8 mld USD) i 41,71 mld juanów (około 5,8 mld USD), co oznacza wzrost odpowiednio o 3,8%, 0% i 5,5%, stanowiąc 20,5%, 25,9% i 53,6% PKB. PKB na mieszkańca wyniosło 34 674 juanów (około 4800 USD), co oznacza wzrost o 4,7%. (Wszystkie przeliczenia w USD przyjęto przybliżony kurs 7,2 CNY za USD).
Inwestycje w aktywa trwałe spadły o 4,2%. Dochody budżetu państwa wyniosły 5,76 mld juanów (około 800 mln USD), co stanowi wzrost o 11,5%, a wpływy podatkowe wyniosły 3,94 mld juanów (około 547 mln USD). Wydatki budżetu państwa wyniosły 24,28 mld juanów (około 3,4 mld USD), co stanowi wzrost o 2,0%.
Przemysł podstawowy
W 2024 roku zboże zasiano na 496 500 hektarach, co dało 4,005 mln ton, co oznacza spadek o 3,7%. Zbiory ryżu wyniosły 284 000 ton, a kukurydzy 3,677 mln ton. Produkcja mięsa wyniosła łącznie 568 000 ton (spadek o 4,2%), w tym wieprzowiny 336 000 ton. Produkcja produktów wodnych osiągnęła 21 900 ton.
Przemysł wtórny
Wartość dodana w przemyśle ponadgabarytowym spadła o 5,7%. Górnictwo spadło o 6,6% (37,6% całości), przetwórstwo przemysłowe o 5,6% (54,9%), a produkcja energii elektrycznej, ciepła, gazu i wody o 1,3% (7,5%). Główne produkty: węgiel surowy – 16,354 mln ton, energia elektryczna – 18,07 mld kWh, cement – 3,22 mln ton. Przychody z przemysłu ponadgabarytowego wyniosły 71,48 mld juanów (spadek o 11,5%); całkowity zysk wyniósł 1,81 mld juanów (wzrost o 4,0%). 184 kwalifikowane przedsiębiorstwa sektora budowlanego osiągnęły produkcję na poziomie 5,47 mld juanów (spadek o 1,5%).
Przemysł usługowy
Całkowita sprzedaż detaliczna dóbr konsumpcyjnych osiągnęła 20,65 mld juanów (około 2,87 mld USD), pozostając na tym samym poziomie rok do roku. Ponadnormatywna sprzedaż detaliczna wyniosła 7,10 mld juanów, co oznacza spadek o 3,7%. Rzeczywiste inwestycje zagraniczne wyniosły 2,35 mln USD, co oznacza wzrost o 18,7%. Całkowita wartość importu i eksportu wyniosła 6,47 mld juanów (około 899 mln USD), co oznacza spadek o 6,7%.
Depozyty w juanach na koniec roku wyniosły łącznie 271,0 mld juanów (około 37,6 mld USD), co stanowi wzrost o 8,2%, przy czym depozyty osobiste wyniosły 240,73 mld juanów. Kredyty w juanach wyniosły łącznie 82,62 mld juanów (około 11,5 mld USD), co stanowi spadek o 5,6%. Dochód z tytułu składek ubezpieczeniowych wyniósł 5,72 mld juanów (około 794 mln USD), przy czym składki z tytułu ubezpieczeń na życie wyniosły 3,79 mld juanów, a z tytułu ubezpieczeń majątkowych 1,93 mld juanów.
Sprawy społeczne
Edukacja
W 2024 roku w Tieling uczyło się 79 023 uczniów szkół podstawowych, 47 085 uczniów gimnazjów, 40 296 uczniów szkół ponadgimnazjalnych oraz 30 335 studentów szkół wyższych i uniwersytetów. W ramach edukacji specjalnej uczyło się 425 uczniów.
Kultura
Na koniec 2024 roku w mieście działało 14 instytucji kulturalnych, w tym 4 profesjonalne zespoły artystyczne, 9 centrów kultury, 89 stacji kulturalnych, 4 muzea i 61 obiektów dziedzictwa kulturowego objętych ochroną na poziomie prowincji. W mieście działało 10 bibliotek publicznych z 891 000 woluminów. Do krajowych bibliotek trzeciej klasy należą: Biblioteka Miejska w Tieling, Biblioteka Dziecięca w Tieling oraz biblioteki powiatowe w Tieling, Diaobingshan, Changtu i Xifeng.
Opieka zdrowotna
Na koniec 2024 roku w mieście działało 2907 placówek służby zdrowia, w tym 96 szpitali, 92 przychodnie, 8 ośrodków kontroli chorób i 1718 wiejskich przychodni. Łączna liczba łóżek medycznych wynosiła 18 650. Personel medyczny liczył łącznie 20 801 osób, w tym 6197 lekarzy i 7082 pielęgniarki dyplomowane.
Ubezpieczenie społeczne
Na koniec 2024 roku 674 000 osób korzystało z podstawowego ubezpieczenia emerytalnego pracowników miejskich, 907 000 z ubezpieczenia emerytalnego mieszkańców obszarów miejsko-wiejskich, a 2,168 mln z podstawowego ubezpieczenia medycznego. Minimalny standard życia na obszarach miejskich i wiejskich został podniesiony do 713 juanów i 557 juanów miesięcznie. Miasto zapewniło zasiłki na utrzymanie 82 400 osobom, wypłacając 428,34 mln juanów (około 59,5 mln USD). Udzielono wsparcia 15 000 osobom w trudnej sytuacji materialnej i 453 sierotom. Zasiłki dla osób niepełnosprawnych w wysokości 40,07 mln juanów zostały wypłacone 42 000 beneficjentom.
Transport
Dane
Przez Tieling przebiega autostrada Pekin-Harbin, linia kolejowa Pekin-Harbin, szybka kolej Harbin-Dalian oraz droga krajowa nr 102. Miasto znajduje się około godziny drogi od międzynarodowego lotniska Shenyang-Taoxian, 430 km od portu Dalian i 290 km od portu Yingkou.
W 2024 roku wolumen przewozów drogowych wyniósł 63,35 mln ton (wzrost o 0,8%), a wolumen przewozów pasażerskich 26,12 mln (wzrost o 7,2%). Miasto posiadało 2987 dróg o łącznej długości 12 024,6 km, w tym 1337,6 km dróg krajowych i 10 686,9 km dróg wiejskich. Gęstość dróg wynosiła 95,3 km na 100 kilometrów kwadratowych.
Koleje
Tieling obsługuje pięć państwowych linii kolejowych o łącznej długości 450 km: kolej Pekin-Harbin, kolej Pingqi, szybka kolej Pekin-Harbin, kolej Kaifeng i kolej Tiefa. Główne stacje to Tieling, Tieling West, Kaiyuan, Kaiyuan West, Changtu i Changtu West.
Autostrady
Sieć drogowa Tieling, skupiona wokół autostrady Harbin-Dalian, łączy się za pośrednictwem dróg ekspresowych z kilkunastoma dużymi miastami, w tym Shenyang, Dalian, Anshan, Fushun, Siping i Changchun.
Malownicze miejsca
W Tieling znajdują się trzy obszary krajobrazowe o randze AAAA: Narodowy Park Mokradeł Jeziora Lianhua, Muzeum Parowozów Diaobingshan oraz Rezerwat Turystyczny Jeziora Qinghe. Znajdują się tu również historyczne plany zdjęciowe „Osiem Scen” dla Tieling, Changtu i Xifeng. Pagoda Yuantongsi, najstarsza zachowana starożytna pagoda w północnym Liaoning, Starożytne Miasto Xianzhou oraz Akademia Yingang, w której uczył się Zhou Enlai, są dobrze zachowane. Miasto posiada cztery obiekty dziedzictwa kulturowego o randze krajowej, cztery obiekty niematerialnego dziedzictwa kulturowego o randze krajowej oraz 22 atrakcje turystyczne o randze A i wyższej.
Do atrakcji turystyki miejskiej należą Akademia Yingang, malarstwo palcami w Tieling, kultura Czerwonej Komnaty, sztuka skeczy komediowych oraz kultura przemysłowa. Atrakcje przyrodnicze to Rezerwat Przyrody Bailuzhou, Park Leśny Lazishan, zbiorniki wodne Zhenziling i Baoxing oraz jezioro Wujiao. Do nowoczesnych obiektów należą ośrodek narciarski Luyuan, klub golfowy Longshan, „Morze Kwiatów Dziesięciu Tysięcy Mu” w Nowym Tieling, Park Krajobrazowy Taiyangshan oraz Muzeum Tieling.
Słynne lokalne produkty
W materiale źródłowym nie podano żadnych konkretnych informacji.
Znane postacie
W materiale źródłowym nie podano żadnych konkretnych informacji.
Tytuły honorowe
W 2019 roku Tieling został wyznaczony na część drugiej grupy powiatów zajmujących się bezpieczeństwem jakości produktów rolnych.
Informacje dotyczące podróży mogą ulec zmianie. Przed podróżą sprawdź aktualne godziny otwarcia, rezerwacje i wymagania wjazdowe.




Rozmowy podróżników
Rozpocznij rozmowę od przydatnej wskazówki lub pytania.