Xinjiang: Het beschavingskruispunt van het Euraziatische hartland
Xinjiang: Het beschavingskruispunt van het Euraziatische hartland - Provincieoverzicht: Vanuit een hoogte van tienduizend meter boven het Euraziatische continent wordt het oog gevangen door een uitgestrekt landschap waar okergeel en sneeuwwit in elkaar overvloeien.

Xinjiang: Het beschavingskruispunt van het Euraziatische hartland
Provinciaal overzicht

Vanuit een hoogte van tienduizend meter boven het Euraziatische continent wordt het oog gevangen door een uitgestrekt landschap waar okergeel en sneeuwwit in elkaar overvloeien. Dit is Xinjiang – China's grootste administratieve regio op provinciaal niveau, die een zesde van het nationale grondgebied beslaat. Diep in het hart van het Euraziatische continent, ver van de oceanen, heeft het altijd in de schijnwerpers van de geschiedenis gestaan. Drie grote bergketens – de Altai, de Tianshan en de Kunlun – doorkruisen de regio van noord naar zuid en flankeren de Junggar- en Tarim-bekkens, waardoor het klassieke topografische skelet van "drie bergen met twee bekkens" ontstaat. Het Tianshan-gebergte loopt als een ruggengraat door het midden en verdeelt Xinjiang op natuurlijke wijze in de gematigde graslanden van Noord-Xinjiang en de uitgestrekte oases van Zuid-Xinjiang. De Bogda- en Tomur-toppen zijn het hele jaar door met sneeuw bedekt en het smeltwater van de gletsjers voedt verspreide levensaders.
Dit gebied beslaat ongeveer 1,66 miljoen vierkante kilometer – een oppervlakte gelijk aan die van Frankrijk, Duitsland en Nederland samen. In 2023 telde het gebied ongeveer 25,98 miljoen permanente inwoners, verdeeld over 47 etnische groepen, waaronder Han, Oeigoeren, Kazachen, Hui, Kirgiezen en Mongolen – een microkosmos van China's eenheid in verscheidenheid. Administratief gezien is Xinjiang een van China's vijf etnische autonome regio's, officieel de Autonome Regio Xinjiang Oeigoeren, met Ürümqi als hoofdstad. Dit systeem belichaamt het grondwettelijke principe van etnische regionale autonomie; de culturele tradities, talen, schriften en religieuze overtuigingen van etnische minderheden, waaronder de Oeigoeren, worden wettelijk beschermd en zij hebben volledige participatie in het lokale bestuur.
Xinjiang heeft vele bijnamen, die elk de unieke historische en geografische betekenis weerspiegelen. De bekendste is "Xiyu" (de Westelijke Regio's), een geografisch concept dat al sinds de Han-dynastie in gebruik is en oorspronkelijk verwees naar het uitgestrekte gebied ten westen van de Yumen- en Yangguan-passen. Dit impliceerde een relatie met de beschaving van de Centrale Vlakte die zowel onderscheidend als nauw verbonden was. Keizer Qianlong van de Qing-dynastie gaf de naam "Xinjiang", wat "oud gebied, herwonnen" betekent. Hiermee maakte hij een einde aan de separatistische heerschappij van het Dzungar-kanaat en bracht dit "oude Han-Tang-land" weer onder effectief centraal bestuur. Bovendien staat Xinjiang, vanwege de overvloedige productie van druiven, Hami-meloenen en ander zoet fruit, bekend als het "Land van Fruit en Meloenen"; vanwege de Oeigoerse Muqam-kunst en de traditie van zang en dans onder alle etnische groepen, wordt het ook wel het "Land van Zang en Dans" genoemd. De wetenschappelijke bepaling van het "geografische centrum van het Euraziatische continent"—gelegen in het dorp Baojiao Caozi in de zuidwestelijke buitenwijken van Ürümqi—plaatst Xinjiang met opmerkelijke precisie in het wereldwijde centrum van het landmacht-tijdperk. Ürümqi betekent in het Mongools "prachtige weide", een treffende samenvatting van de oaserijke omgeving en het nomadische erfgoed van deze beroemde stad aan de Zijderoute.
Historische context
De geschiedenis van Xinjiang is een groots verhaal over de botsing en integratie van diverse beschavingen. De stedelijke geschiedenis gaat terug tot nederzettingen uit de Bronstijd, maar de ontwikkeling tot een duidelijk bestuurlijk gebied is sterk beïnvloed door de grootse plannen van de Han- en Tang-dynastieën voor het beheer van de Westelijke Regio's. In 138 v.Chr. opende de missie van Zhang Qian naar de Westelijke Regio's de ogen van het Han-hof voor de uitgestrektheid van de "noordwestelijke staten". In 60 v.Chr. stichtte de Westelijke Han het Protectoraat van de Westelijke Regio's in Wulei, Luntai, met Zheng Ji als eerste Protector-Generaal. Dit markeerde de formele incorporatie van Xinjiang in Chinees grondgebied. Gedurende de daaropvolgende twee millennia bleef, ondanks perioden van verdeeldheid en tegenwerking, de soevereiniteit of opperheerschappij van de centrale dynastieën over de Westelijke Regio's de norm.
In 640 n.Chr. stuurde keizer Taizong van Tang een expeditie naar het westen onder het voorwendsel dat het koninkrijk Gaochang de Zijderoute blokkeerde. Hieruit ontstonden achtereenvolgens het protectoraat Anxi en het protectoraat Beiting. Het eerste was aanvankelijk gevestigd in Xizhou (het huidige Jiaohe, Turpan) en verhuisde later naar Kucha (het huidige Kuqa), en bestuurde het gebied ten zuiden van het Tianshan-gebergte tot aan Suyab; het tweede was gevestigd in Tingzhou (het huidige Jimsar) en bestuurde het gebied ten noorden van het Tianshan-gebergte. Het systeem van vuurtorens van de "Vier Garnizoenen van Anxi" (Kucha, Kashgar, Khotan en Karashahr) projecteerde de macht van de Tang-dynastie tot aan het Pamir-plateau. De beroemde regels van de dichter Cen Shen – "Alsof er 's nachts een lentebries was gekomen en duizenden perenbomen in bloei waren gekomen" – werden geschreven tijdens zijn periode als assistent-bestuursambtenaar in het Beiting-district. De ruïnes van Jiaohe, Gaochang en de muurschilderingen van de Kizil Duizend Boeddha-grotten bevriezen nog steeds de tijd van de boeddhistische gezangen en kamelenkaravanen uit die periode.
De Qing-dynastie was de periode waarin Xinjiang als provincie werd gevestigd. Van 1755 tot 1759 onderdrukte keizer Qianlong achtereenvolgens de Dzungar-leider Dawaqi en de opstanden van de Khoja-broers, verenigde hij het gebied ten noorden en ten zuiden van het Tianshan-gebergte en stelde hij de Ili-generaal aan om alle militaire en administratieve zaken te overzien. In 1884, op aandringen van Zuo Zongtang, keurde de Qing-regering de oprichting van Xinjiang als provincie formeel goed, met Liu Jintang als eerste gouverneur en de hoofdstad aanvankelijk in Dihua (het huidige Ürümqi). Vanaf dat moment werd "Xinjiang" de vaste naam van de provincie en was de omvang van de immigratie vanuit het vasteland en de militaire herovering ongekend. De oude stad Huiyuan in Ili, de Id Kah-moskee in Kashgar en de Rode Bergpagode in Ürümqi dragen allemaal de herinnering aan de consolidatie van deze verenigde multi-etnische staat.
Halverwege de 20e eeuw werd, in het kader van het systeem van etnische regionale autonomie, op 1 oktober 1955 de Autonome Regio Xinjiang Uyghur uitgeroepen, met Saifuddin Azizi als eerste voorzitter. Deze historische gebeurtenis betekende niet alleen een verandering in de lokale bestuurlijke structuur, maar was ook een mijlpaal in China's institutionele aanpak van etnische kwesties. De oprichting van de autonome regio garandeerde gelijke rechten voor alle etnische groepen en bevorderde de economische en culturele ontwikkeling. Vandaag de dag schrijven de door het Xinjiang Productie- en Bouwkorps gebouwde landaanwinningssteden Shihezi en Aral nog steeds nieuwe hoofdstukken in landaanwinning en grensverdediging, terwijl de bakens, oude steden, grotten en forten verspreid over de regio dienen als onwrikbare historische getuigen van de noodlottige band tussen dit land en het moederland.
Cultureel erfgoed
Het culturele erfgoed van Xinjiang is als een oase gevoed door het smeltwater van het Tianshan-gebergte – meerdere beekjes die samenvloeien en floreren. Er is hier geen sprake van één enkel "dialect"; Chinese sprekers gebruiken meestal een variant van het Lanyin-Mandarijn dat in Noord-Xinjiang wordt gesproken, met een stijgende intonatie en een vleugje stoutmoedigheid. Maar nog kenmerkender is de symfonie van inheemse talen – Oeigoers, Kazachs, Kirgizisch en Mongools zijn allemaal wettelijk erkende gemeenschappelijke talen, die veelvuldig worden gebruikt in het dagelijks leven, het onderwijs en in de radio-, televisie- en radiowereld. Het Oeigoers behoort tot de Turkse tak van de Altaïsche taalfamilie; de dialecten Kashgar en Ili brengen de genuanceerde emoties van het leven in de oase over door middel van het lange gezang van dastan (verhalende gedichten).
Volkstradities zijn diep geworteld in religieuze overtuigingen en het agrarische en pastorale bestaan. Voor de Oeigoeren, Kazachen, Hui en andere islamitische etnische groepen zijn Eid al-Adha (Qurban) en Eid al-Fitr (Rozah) de grootste feesten. Op de ochtend van Eid al-Adha gaan mannen naar de moskee voor het gezamenlijke gebed, slachten ze vee, bezoeken ze familie en vrienden en delen ze met de hand gevangen schapenvlees en gefrituurde deegstengels. Meshrep is de meest representatieve vorm van volksvermaak onder de Oeigoeren en combineert zang, dans, verhalen vertellen en spelletjes. Op het geluid van de dombra en handtrommels dansen mensen spontaan en vrolijk tot in de vroege ochtend. De akyn-gezangbijeenkomsten van de Kazachen en de Manas-epische voordrachten van de Kirgiezen belichamen de heldenverering en filosofische reflectie van de steppevolken. Bij huwelijks- en begrafenisrituelen staat de nika-ceremonie (huwelijkscontract) centraal in de Oeigoerse bruiloft, met zang en feesten die meerdere dagen kunnen duren; begrafenissen volgen de islamitische principes van snelle begrafenis, eenvoudige begrafenis en begrafenis in de aarde.
Op kunstgebied is Xinjiang werkelijk een "Land van Zang en Dans". Het meest schitterende juweel is de Oeigoerse Muqam-kunst, met name de Twaalf Muqam, die muziek, literatuur, dans en drama combineert en wordt geprezen als de "Parel van de Oosterse Muziek". Deze omvangrijke suite bestaat uit drie delen: Chong Neghme (grote stukken), Dastan (verhalende gedichten) en Meshrep (zang en dans), en duurt meer dan vierentwintig uur om volledig uit te voeren. In 2005 werd het opgenomen in de UNESCO Representatieve Lijst van het Immaterieel Cultureel Erfgoed van de Mensheid. Daarnaast hebben de Tadzjiekse adelaarsdans, de Mongoolse Shavurden-dans en de Xibe Beren-dans elk hun eigen charme. Op het gebied van kunst en ambachten zijn de tapijten van Hotan wereldberoemd als "Oosterse tapijten"; het aardewerk van Kashgar en het messensmeden van Yengisar worden al duizend jaar beoefend. Oeigoerse katoen met blokdruk en Atlaszijde brengen de schittering van woestijnpopulieren en oaseregenbogen in kleding.
Op de lijst van immaterieel cultureel erfgoed van Xinjiang staan drie grote epische gedichten: Manas (Kirgizisch), Jangar (Mongools) en Gesar (Mongools, een mengvorm die de provinciegrenzen overstijgt) – alle drie hoogtepunten van de wereldwijde orale literatuur. Samen vormen ze een prachtig beeld van de culturele diversiteit binnen de eenheid van Xinjiang, en onder de bescherming van het systeem van etnische regionale autonomie worden ze nog steeds doorgegeven als levende tradities.
Architectuur en stedelijk landschap
Wandelend door Xinjiang is de architectuur een bevroren tijdsdagboek. De wijsheid van traditionele architectuur is diep verankerd in het klimaat en de levenswijze: de Oeigoerse woningen in aywan-stijl in de zuidelijke oases zijn gecentreerd rond een binnenplaats, met hoge zijramen die licht binnenlaten en dikke lemen muren die de hitte buiten houden; veranda-pilaren zijn vaak versierd met prachtige houtsnijwerken en stucwerk. De Kazachse vilten joerten lijken op witte paddenstoelen verspreid over de graslanden, hun houten rasterwerk ondersteunt een vilten koepel, die gemakkelijk kan worden afgebroken en verplaatst met het nomadische ritme. De Kirgiezen bouwen stenen huizen met platte daken, bekend als tashm, op het Pamirplateau. Religieuze architectuur, vertegenwoordigd door de Id Kah-moskee in Kashgar, toont de ingetogen plechtigheid van de islamitische architectuur door middel van gele bakstenen muren, groene geglazuurde tegels en trapsgewijs geplaatste minaretten. De Emin-minaret (Sugongta) in Turpan, uitgevoerd in aardse tinten en bedekt met meer dan een dozijn geometrische baksteenpatronen, is de hoogste oude minaret in Xinjiang.
De moderne architectuur getuigt van de integratie van Xinjiang in het moderne China. De Rode Berg Pagode in Ürümqi, gebouwd tijdens het bewind van Qianlong van de Qing-dynastie, is een achthoekig bouwwerk van rode rots dat uitkijkt over de stad en is uitgegroeid tot het symbool van de stad. Rondom het "Grote Kruis" vormen de gebouwen in Sovjetstijl uit de jaren 50 – zoals het Volkstheater en het Museum – een contrast met de moderne wolkenkrabbers die sindsdien zijn verrezen. Maar het meest representatief voor het hedendaagse stedelijke weefsel is de wijk Erdaoqiao. Het centrum, de Internationale Grote Bazaar van Xinjiang, beslaat 40.000 vierkante meter en recreëert de ruimtelijke essentie van de traditionele islamitische markt: een 80 meter hoge uitkijktoren, dichte arcades en winkels onder koepels, allemaal in aardse tinten met ingewikkelde bakstenen versieringen, waardoor een exotisch commercieel labyrint ontstaat. Vlakbij kijkt de minaret van de Hantengri-moskee bij de Zuidpoort uit op moderne kantoorgebouwen met glazen gevels aan de overkant van de straat – een klassiek beeld van de multiculturele samenleving in Ürümqi.
Het stedelijk weefsel van Xinjiang is zeer kenmerkend: oasesteden zoals Kashgar en Hotan kenmerken zich door dichte, labyrintische straatjes (de woningen op hoge platforms in Kashgar zijn typisch) die zich langs de contouren slingeren, met lemen huizen die op elkaar gestapeld zijn; buurtvijvers, moskeeën en ambachtelijke werkplaatsen vormen onafhankelijke microgemeenschappen. Nieuwe steden van het Korps Mariniers, zoals Shihezi en Wujiaqu, vertonen een standaard rasterstructuur – rechte, horizontale en verticale straten – met het Museum voor Militaire Herstelwerkzaamheden en pleinen die het verhaal vertellen van die pioniersjaren. Onder de karakteristieke buurten bewaren de Koziqiyabexi-laan (Aardewerkstraat) en de ambachtsbazaar in de oude stad van Kashgar nog steeds een eeuwenoude ambachtelijke sfeer; het Kazanqi Folk Tourism Area in Yining, met zijn blauwe Oeigoerse binnenplaatsen, wordt wel "het Marokko van Xinjiang" genoemd; en de Restan Old Street in Kuqa (het oude Kucha), met zijn kleurrijke deuren, verbergt de verhalen van oude families. Deze gebouwen en buurten vertellen samen een gelaagd verhaal over de geschiedenis van de beschaving, van nomadische tenten en oasenederzettingen tot moderne steden.
Culinaire cultuur
De keuken van Xinjiang is het perfecte compromis tussen oaselandbouw en nomadische tradities, tot uiting gebracht in de culinaire wereld. Geworteld in de halal-voedingsvoorschriften, vormen de drie pijlers schapenvlees, tarwe en fruit de basis. De kookmethoden zijn gedurfd met een vleugje verfijning, en de smaken zijn robuust met een diepe toewijding aan komijn. In grote lijnen behoort de keuken tot de noordwestelijke stijl, maar ze vormt een eigen school, met invloeden uit Centraal-Azië, de Centrale Vlakte en zelfs de Hui van Shaanxi en Gansu. De geboorte van Xinjiangs dapanji (kip op een groot bord) in het Ürümqi-Changji-gebied is een goed voorbeeld: het ontstond uit een botsing tussen pittige kip uit Sichuan en noedels uit de noordwestelijke regio; na te zijn getest door vrachtwagenchauffeurs, werd het uiteindelijk een stevig gerecht waarin kip, aardappelen en chilipepers uitbundig samensmelten in een rijke saus.
Enkele gerechten die u zeker niet mag missen: Hele gebraden lam, gemaakt van een gecastreerd lam of een lam van maximaal één jaar oud, wordt ingesmeerd met een pasta van eidooier, gezouten water, kurkuma en komijnpoeder en vervolgens geroosterd in een tandir (kuiloven). De huid is goudbruin en knapperig, het vlees mals en sappig – de ultieme vorm van gastvrijheid. Lamsspiesjes zijn al wereldberoemd; grote stukken lamsbout aan spiesjes van rode wilgentakken, bestrooid met chilipoeder en komijnzaadjes boven houtskool, met afwisselende lagen vet en mager vlees, de rook draagt de unieke geur van de Gobiwoestijn. Pilaf (polo) is de kunst van het langzaam sudderen van rijst met wortelen, schapenvlees en ui in olie; de rijst is glanzend en doorschijnend, de lamsbouten botermals, vaak geserveerd met een bijgerecht van zuur-pittige geraspte kool om de rijkdom te compenseren. Naan, de ultieme transformatie van bloem, meestal met sesam of ui, wordt tegen de binnenwanden van de tandir gedrukt; De hoge hitte sluit het aroma van de tarwe direct in, en eenmaal gedroogd kan het meer dan een maand bewaard worden – de essentie van reizigersrantsoenen. Onder de snacks zijn er gebakken broodjes (samsa) gevuld met gehakt lamsbout, komijn en zwarte peper, gebakken tegen de wanden van de tandir tot de onderkant knapperig en de bovenkant goudbruin is; getrokken noedels (laghman) worden geserveerd met een hartige saus, taai en zacht; grote porties kip met handgetrokken noedels, gedrenkt in het eigen sap, is het ultieme comfortfood. Als drankjes wordt Xinjiang-melkthee gemaakt door baksteenthee te koken met zout en verse melk; herders drinken het om de spijsvertering te bevorderen en verkoudheid te voorkomen. Handgemaakte yoghurt is zo dik als vla, bestrooid met suiker of gedroogd fruit, de ultieme zomerverfrissing.
Eetgewoonten dragen de diepe stempel van de islam: varkensvlees, dood vlees en bloed zijn verboden; bij banketten mag de jongere generatie niet eten voordat de ouderen beginnen. Voor de maaltijd is het gebruikelijk om de basmala ("In de naam van Allah") te reciteren. Naanbrood is heilig in de cultuur van Xinjiang; het mag niet worden weggegooid of vertrapt. Achter het eten schuilt het regionale karakter: eerlijkheid, gastvrijheid en inclusiviteit. De gastheer biedt geëerde gasten het beste kopvlees aan; de royale porties weerspiegelen de vrijgevigheid van de graslanden; en de vrije combinatie van elementen uit verschillende etnische keukens op de stedelijke tafel is een hedendaagse projectie van de duizend jaar oude culinaire fusie van de Zijderoute.
Moderne en hedendaagse ontwikkeling
De moderne geschiedenis van Xinjiang begon met een misstap aan het einde van de 19e eeuw, te midden van grensconflicten en de omsingelende ambities van buitenlandse mogendheden. Het Chinees-Russische handelsverdrag van 1851 in Ili en Tarbagatai opende Ili en Tacheng, en in het zuidwesten werd Kashgar geleidelijk aan een stortplaats voor Britse en Russische goederen. Het waren echter de grootschalige bouwprojecten na de oprichting van de Volksrepubliek die de toon zetten voor de moderne ontwikkeling. In 1954 werd het Xinjiang Productie- en Bouwkorps opgericht om woest land te ontginnen en de grens te bewaken. Het korps bewerkte bijna tien miljoen mu landbouwgrond en bouwde basisindustrieën zoals staal, textiel en machines. In 1958 werd het Karamay-olieveld ontdekt – het eerste grote olieveld van Nieuw-China – waar ruwe olie uit spoot. Vicevoorzitter Zhu De graveerde persoonlijk "Sprong Voorwaarts Poort" in de poort, en deze oliestad in de Gobi-woestijn groeide uit tot een belangrijk energiecentrum in het noordwesten, dat in 1960 een kwart van de nationale ruwe olieproductie voor zijn rekening nam. In 1962 werd de spoorlijn Lanzhou-Xinjiang aangelegd naar Ürümqi, waarmee een einde kwam aan de periode dat Xinjiang geen spoorweg had; het fluitsignaal van de trein wekte de moderne geest van de Zijderoute weer tot leven.
Sinds de hervormingen en de openstelling is Xinjiang getransformeerd van een gesloten binnenland tot een bruggenhoofd voor de opening naar het Westen. In 1981 werden de havens van Horgos en Torugart heropend; in 1990 werd de tweede Euraziatische landbrug volledig geopend, waardoor de Alataw-pas een spoorwegknooppunt werd dat Kazachstan verbindt, met een jaarlijkse vrachtdoorvoer van tientallen miljoenen tonnen. In de 21e eeuw werden de Westelijke Ontwikkelingsstrategie en het Belt and Road Initiative achtereenvolgens geïmplementeerd, waardoor de locatievoordelen van Xinjiang werden ontsloten. In 2011 begon de bouw van de hogesnelheidslijn Lanzhou-Xinjiang – de eerste hogesnelheidslijn van Xinjiang; het traject Ürümqi-Hami werd in 2014 geopend, met hogesnelheidstreinen die over de oude Zijderoute raasden. In hetzelfde jaar werden de economische ontwikkelingszones Kashgar en Horgos goedgekeurd, met speciale beleidsmaatregelen om de industrie aan te trekken. Goederentreinen tussen China en Europa vertrekken vanuit het rangeercentrum in Ürümqi en bereiken meer dan twintig landen in Centraal-Azië en Europa; in 2023 passeerden er meer dan 10.000 goederentreinen tussen China en Europa de havens van Xinjiang, waardoor de toeleveringsketen over het Euraziatische continent opnieuw werd vormgegeven.
De positionering van Xinjiang op het gebied van stedelijke ontwikkeling is vandaag de dag duidelijk en ambitieus: als kerngebied van de Economische Gordel van de Zijderoute wordt Ürümqi uitgebouwd tot een regionaal internationaal handelscentrum, transportknooppunt en financieel centrum. Het bebouwde gebied is uitgebreid van ruim twintig vierkante kilometer tot meer dan vijfhonderd vierkante kilometer; de hogesnelheidslijn en de congres- en tentoonstellingsgebieden zijn nu omzoomd met wolkenkrabbers. De vier zuidelijke prefecturen (Kashgar, Hotan, Aksu en Kizilsu) richten zich op armoedebestrijding en plattelandsvernieuwing, met behulp van wederzijdse steun voor de modernisering van de gespecialiseerde fruit- en textielindustrie. In de energiesector hebben de olie- en gasvondsten in de Tarim- en Junggar-bekkens, samen met het West-Oost-gaspijpleidingproject, van Xinjiang een belangrijk strategisch energiegebied en een nationale energiecorridor gemaakt. In 2023 bedroeg het bbp van de regio meer dan 1,7 biljoen yuan, met een van de hoogste groeicijfers van het land. Een open grensgebied met uitzicht op Centraal-Azië, Zuid-Azië en West-Azië, dat aansluit op de economische corridor tussen China en Pakistan, begint vorm te krijgen. Onder het systeem van etnische regionale autonomie wordt het historische proces van samenwerking, gezamenlijke strijd en gezamenlijke ontwikkeling van alle etnische groepen gestaag voortgezet.
Vervoer en reizen
Als grootste administratieve regio op provinciaal niveau in China, beïnvloedt het transportnetwerk van Xinjiang niet alleen het dagelijks leven van de inwoners, maar draagt het ook een strategische rol in de openstelling van het land naar het Westen. Na decennia van ontwikkeling heeft een driedimensionaal transportsysteem met Ürümqi als kern, dat de regio intern en extern verbindt en uitstraalt naar buurlanden, grotendeels vorm gekregen. De strategische transportstatus van Ürümqi is met name prominent binnen het kader van de Belt and Road Initiative.
Het internationale transportnetwerk van Xinjiang is van groot belang. Op luchtvaartgebied is de internationale luchthaven Ürümqi Diwopu een nationale toegangspoort met directe vluchten naar Centraal-Azië, West-Azië, Europa en grote binnenlandse steden – de meest gunstige toegangspoort tot Xinjiang. Het jaarlijkse passagiersaantal bedraagt meer dan 20 miljoen. Het spoorwegnet vormt een corridor met één hoofdlijn en twee aftakkingen vanuit de regio: de hogesnelheidslijn Lanzhou-Xinjiang (volledig geopend in 2014) verbindt Ürümqi met Lanzhou, Xi'an en Beijing, met hogesnelheidstreinen die 's ochtends vertrekken en 's avonds aankomen; de conventionele lijn Lanzhou-Xinjiang vormt samen met de spoorlijnen Linhe-Hami en Golmud-Korla een oost-westverbinding waarlangs goederen dag en nacht naar Noord- en Oost-China worden vervoerd. Internationaal gezien zijn de spoorweghavens van Alataw Pass en Horgos respectievelijk een van 's werelds grootste overslagstations en een haven met dubbele Chinees-Kazachstaanse codes. Goederentreinen tussen China en Europa die via deze havens vertrekken, kunnen Europese knooppunten bereiken zoals Malaszewicze in Polen en Duisburg in Duitsland. Op de weg loopt de G30-snelweg Lianyungang-Khorgas van oost naar west. De haven van Horgos is de drukste landhaven tussen China en Kazachstan, met het hele jaar door passerende voertuigen. Met een paspoort of grenspas kunt u gemakkelijk "één stap door twee landen" ervaren. Daarnaast zorgen de lucht- en wegverbindingen van Kashgar naar Islamabad en van Ürümqi naar Bishkek voor een hechter netwerk met Centraal- en Zuid-Azië.
Het transport binnen de regio kent zijn eigen kenmerken. De ontwikkeling van het "regionale luchthavencluster" is opmerkelijk: Xinjiang beschikt nu over 25 burgerluchthavens, waaronder Kashgar, Hotan, Yining, Korla, Altay en Fuyun – het grootste aantal luchthavens van alle provincies in China. Regionale vluchten verkorten de enorme afstanden aanzienlijk; een vlucht van Ürümqi naar Kashgar duurt slechts 1 uur en 40 minuten, terwijl een autorit 20 uur duurt. Wat het wegvervoer betreft, wordt de belangrijkste noord-zuidverbinding gevormd door de G30-snelweg Lianyungang-Khorgas en de snelweg Turpan-Hotan, die de oasesteden met elkaar verbinden. De meest legendarische is de "mooiste weg van China" – de Duku-snelweg (G217, Dushanzi naar Kuqa), 561 kilometer lang, die het Tianshan-gebergte doorkruist en je in één dag door vier seizoenen voert, met besneeuwde bergen, canyons en graslanden die elkaar afwisselen. Het is geopend van begin juni tot begin oktober en is een bedevaartsoord voor autoliefhebbers.
Unieke reiservaringen schuilen in het landschap zelf, dat de reis op zich wordt. De Gobiwoestijn doorkruisen met een nachttrein, kijkend naar de koude maan die het zand buiten het raam achtervolgt; 's ochtends vroeg van Yining naar Ürümqi vliegen, kijkend naar de gouden piek van Bogda die door de wolkenzee heen prikt – dit zijn onvergetelijke momenten. Binnen Ürümqi vergemakkelijken de BRT en metrolijn 1 (geopend in 2018) het woon-werkverkeer, en de nachtbussen van Erdaoqiao naar Nanhu Square bieden een kijkje in het echte, alledaagse leven van deze multiculturele stad.
Reistips
De schoonheid van Xinjiang is zo overweldigend dat je er sprakeloos van wordt. Het plannen van een reis door zo'n uitgestrekt gebied vereist enige kennis van de lokale omgeving.
Beste reisperiodes: de lente en de herfst zijn het beste, de zomer is de op één na beste en de winter biedt zijn eigen unieke geneugten. Van half april tot mei is de vallei met roze abrikozenbloesems in het Ili-rivierdal dromerig en begint het Sayram-meer net te ontdooien; juni tot augustus is het gouden seizoen voor de graslanden – Nalati en Bayanbulak zijn bedekt met groene tapijten en wilde bloemen – maar ook het hoogseizoen met veel toeristen; eind september tot half oktober is Xinjiang op zijn mooist – de berkenbossen van Kanas en Hemu kleuren goud en de populierenbossen langs de Tarim-rivier staan in vuur en vlam. Het weer is koel en fotografen verzamelen zich. De winter (december tot februari) in Altaj is de bakermat van het skiën, met uitstekende poedersneeuw en temperaturen die kunnen dalen tot -20-30 °C, maar dat is ook hoe je het puurste ijs- en sneeuwsprookje beleeft. Als je weinig tijd hebt, geef dan de voorkeur aan de lente of de herfst.
Bezienswaardigheden en ervaringen die je absoluut moet bezoeken: allereerst de Internationale Grote Bazaar van Ürümqi, een architectonisch monument én een levendige marktplaats. Je kunt er authentieke souvenirs kopen, zoals Yengisar-messen en Atlaszijde, en 's avonds een dawaz-voorstelling (koorddans) bijwonen. Het Hemelse Meer van het Tianshan-gebergte ligt op slechts 110 kilometer van Ürümqi; de top van Bogda wordt weerspiegeld in dit hooggelegen stuwmeer en de legende van de Koningin-Moeder van het Westen geeft het een mythische uitstraling. Je kunt er wandelen over de houten paden door het bos of een boottocht maken. Het Kanas-meer en het dorp Hemu, in het Altaigebergte in het noorden van Xinjiang, staan bekend om de legende van het "meerbeest" en het water dat van kleur verandert. Een wandeling langs de drie baaien (Onsterfelijke Baai, Maanbaai en Kruipende Drakenbaai) is een absolute aanrader. Het dorp Hemu, met zijn houten hutten gehuld in ochtendmist en schoorsteenrook, ziet er in de herfst uit als een olieverfschilderij. De Kuqa-kloof en de Kizil-grotten met duizend Boeddha's zijn adembenemende plekken aan de zuidelijke Zijderoute: de rode kliffen van de Kuqa Grand Canyon lijken wel vuur; de Kizil-grotten met duizend Boeddha's zijn de geboorteplaats van Kumarajiva en de muurschilderingen zijn ouder dan die van Dunhuang, met lapis lazuli-blauwe tinten en motieven uit de Kucha-muziek en -dans die in de open grotten te zien zijn. Als u meer tijd heeft, mag u een autorit over de Duku-snelweg door het Tianshan-gebergte niet missen, een wandeling door de oude stad Kashgar met een bezoek aan een van de eeuwenoude theehuizen, en de ruige grandeur van het Pamir-plateau met het Baisha-meer (Wit Zandmeer) en Muztagh Ata.
Praktische tips: Xinjiang heeft een geografisch tijdsverschil van ongeveer twee uur met Peking, maar overal wordt de Chinese standaardtijd (CST) gehanteerd. In de zomer gaat de zon rond 22.00 uur onder, dus plan je dag daarop. Er zijn veel veiligheidscontroles in de regio; draag altijd je identiteitsbewijs bij je. Het klimaat is droog; zonnebrandcrème en vochtinbrengende crèmes zijn essentieel; de temperatuurschommelingen tussen dag en nacht zijn groot – "draag 's ochtends een bontjas en 's middags een warme jas" is geen overdrijving. De keuken is overwegend halal; doe je schoenen uit bij een moskeebezoek en vrouwen dienen hun haar te bedekken; fotografeer geen lokale mensen zonder toestemming. In de grote steden wordt veel Mandarijn gesproken; in de dorpen in Zuid-Xinjiang spreken sommige ouderen mogelijk alleen hun moedertaal, dus een glimlach en gebaren zijn voldoende om je te identificeren.
Bijzondere aandachtspunten: De toeristische voorzieningen in Xinjiang zijn al zeer goed ontwikkeld, maar houd er rekening mee dat het signaal in graslanden, canyons en andere gebieden zwak kan zijn. In grensgebieden zoals Baihaba en Taxkorgan heeft u een grenspas nodig, die u in uw woonplaats of in Xinjiang kunt verkrijgen. Respecteer de gebruiken van etnische minderheden; eet of drink vooral tijdens de Ramadan niet in het openbaar in het bijzijn van moslims. Als u een drone meeneemt, houd u dan aan de voorschriften; in sommige toeristische gebieden is vliegen verboden. Kom ten slotte met een open en begripvol hart om de diepte en warmte van dit "Land van Zang, Dans, Vruchten en Meloenen" te ervaren. Xinjiang is geen ver afgelegen buitenland – het is een onlosmakelijk onderdeel van China's prachtige grensgebied, dat wacht tot elke reiziger de uitgestrektheid ervan met zijn of haar voetstappen leest en de warmte ervan oprecht voelt.
Reisinformatie kan wijzigen. Controleer de actuele openingstijden, reserveringsmogelijkheden en inreisvereisten voordat u op reis gaat.




Reizigersgesprek
Begin het gesprek met een handige tip of een vraag.